Hormonski status (laboratorijske analize krvi)

Rezultati polnih i tiroidnih hormona predstavljaju važnu informaciju u proceni uzroka i lečenju steriliteta i ispitivanju disfunkcije endokrinog sistema. Zato se radi provera hormonskog statusa muškarca li žene, ili kod oboje. Testiranje plodnosti obično uključuje laboratorijske analize krvi da bi se proverili nivoi važnih hormona.

***

PRVA poliklinika nalazi se na Vračaru u Krunskoj 38.

📌 ZAKAŽITE PREGLED

📞 POZOVITE NAS

Kada i zašto se radi hormonski status (laboratorijske analize krvi)

Testovi krvi na polne hormone rade se uglavnom od drugog do petog dana ciklusa. Da bi se proverio hormonski status, laboratorijskim analizama krvi proveravaju se nivoi hormona koji mogu da utiču na smanjenu plodnost kod oba pola. Laboratorijskim analizama krvi proveravaju se:

Folikulostimulišući hormon (FSH) - Stimuliše rast folikula koji sadrži jajnu ćeliju podstičući proizvodnju estrogena, a lučenje estrogena dovodi do zadebljanja endometrijuma. Najveće koncentracije FSH postiže sredinom ciklusa. Visok nivo FSH kod žena znači smanjenje ovarijalne rezerve, odnosno smanjenu plodnost. Takođe je visok u menopauzi i kod sindroma policisitičnih jajnika. Nizak nivo FSH znači da jajnici ne proizvode jajne ćelije ili je došlo do poremećaja rada hipofize. Kod muškaraca je neophodan za spermatogenezu. Zato je ovo bitna analiza kod utvrđivanja uzroka neplodnosti. Kod muškaraca je njegov nivo konstantan, pa može bilo kada da se meri.

Luteinizirajući hormon (LH) - Stimuliše sazrevanje folikula i njihovo prskanje neophodno za za izbacivanje zrele jajne ćelije i jajovod. Njegov skok u sredini ciklusa, znači da je došlo do ovulacije. Ako je nivo ovog hormona viši od nivoa FSH, najčešće se radi o sindromu policističnih jajnika. Visoke vrednosti ovih hormona ukazuju na smanjenu funkciju jajnika. Kod muškaraca stimuliše Lejdigove ćelije da proizvode testosteron. Zato se ova analiza obavezno radi kod ispitivanja uzroka neplodnosti.

Progesteron - Hormon koji jajnici luče nakon ovulacije. Određivanjem njegovih vrednosti 7 dana posle očekivane ovulacije, utvrđuje se da li žena ima ovulaciju. Osnovna funkcija progesterona je da pripremi sluzokožu materice (endometrijum) za prihvatanje oplođene jajne ćelije.

Estradiol (E2) – Estradiol je oblik ženskog polnog hormona estrogena. Stvara se u jajnicima, dojkama, nadbubrežnim žlezdama, ali i u posteljici tokom trudnoće. Utvrđivanje nivoa estardiola je bitno kod lečenja neplodnosti. Njegov nivo je najviši tokom ovulacije, odnosno oko 14. dana menstrualnog ciklusa. Lučenje estradiola se drastično smanjuje kako žena ulazi u menopauzu. Niske vrednosti estradiola se javljaju i kod: insuficijencije jajnika (prevremena menopauza), sindroma policističnih jajnika, anoreksije, smanjene funkcije hipofize.

Prolaktin (PRL) - Hormon prolaktin luči žlezda hipofiza. Povišen je tokom trudnoće jer igra važnu ulogu u pripremi i uspostavljanju laktacije kod dojenja. Može se povećati kod žena koje nisu trudne, ali i kod žena čije su menstruacije prestale ili su postale veoma retke. Ako je prolaktin visok kod žene koja nije trudna, onda je smanjeno lučenje estrogena i oslobađanje jajne ćelije tokom menstrualnog ciklusa (nema ovulacije), pa nije moguće oplođenje. Kod muškaraca visok nivo prolaktina dovodi do smanjenog lučenja testosterona. Visok prolaktin može biti uzrok neplodnosti.

Tiroidni stimulišući hormon (TSH)- Nivo ovog hormona kojeg proizvodi hipofiza treba proveriti da bi se videlo da li je štitna žlezda nedovoljno aktivna, što je povezano sa neredovnim menstruacijama. Povišen nivo TSH najčešće ukazuje na nedovoljno lučenje hormona štitaste žlezde T3 i T4, odnosno na Hašimoto hipotiroidizam. Smanjen nivo TSH ukazuje na pojačan rad štitaste žlezde, odnosno na hipertireozu.

Anti-Milerov hormon (AMH) - koristi se kao pouzdan marker za određivanje potencijala jajnika i u proceni ovarijalne rezerve (broj i kvalitet preostalih jajnih ćelija u jajnicima), starosti, funkcionalne iscrpljenosti i njegove reakcije na stimulaciju ovulacije (važno za odabir modela VTO).

Inhibin B – Tokom ispitivanja uzroka neplodnosti osim određivanja nivoa FSH, određuje se i nivo inhibina B. Test ovog hormona ispituje funkciju i i rezervu jajnika. Istraživanja pokazuju da je koncentracija inhibina B u krvi povezana sa lučenjem estradiola iz jajnika. Kod muškaraca je direktni pokazatelj spermatogeneze u slučajevima poremećaja funkcije testisa. Smanjeni nivoi inhibina B ukazuju na disfunkciju žlezda ili neplodnost.

Androgeni - Žene sa problemima ovulacije ili koje imaju sindrom policističnih jajnika (PCOS) mogu imati povišen nivo androgena.

Testosteron – Hormon testosteron se smatra muškim hormonom jer se proizvodi u testisima. Analiza se radi kako bi se procenila funkcija testisa, proizvodnja spermatozoida, odredio uzrok hormonskog disbalansa. Određivanjem nivoa testosterona proverava se uspešnost terapije kod lečenja tumora prostate, preranog puberteta ili preterane maljavosti, a kod dečaka rani ili zakasneli pubertet. Testosteron se proizvodi kod žena u veoma malim količinama u jajnicima, ali povišen nivo povezuje se sa policističnim jajnicima.

Priprema za proveru hormonskog statusa (laboratorijske analize krvi)

Nema posebne pripreme za proveru hormonskog statusa. U zavisnosti od hormona koji se testiraju, lekar će odrediti dan u ciklusu koji je najbolji za proveru nivoa hormona u krvi.

Benefiti hormonskog statusa (laboratorijske analize krvi)

- Otkrivanje uzroka smanjene plodnosti ili neplodnosti

- Određivanje hormonske terapije

- Priprema za VTO

***

PRVA poliklinika nalazi se na Vračaru u Krunskoj 38.

📌 ZAKAŽITE PREGLED

📞 POZOVITE NAS

Prim. dr Predrag Mitrović

spec. ginekologije i akuserstva, subspec. perinatologije

Prim. dr Predrag Mitrović

ginekolog-akušer

Naše usluge Naš tim Zakažite pregled